DLA KLIENTÓW
Upadłość przedsiębiorcy
Spis treści
Upadłość przedsiębiorstwa – co warto wiedzieć?
W większości przypadków ogłoszenie upadłości stanowi dla przedsiębiorcy lub osób zarządzających firmą ostateczną próbę rozwiązania poważnych problemów finansowych. Pomimo wcześniejszych trudności, terminowe złożenie wniosku o upadłość może ograniczyć odpowiedzialność osobistą, majątkową, a nawet karną. Dlatego tak ważne jest, by w obliczu kryzysu – np. utraty płynności finansowej lub znacznego zadłużenia – podejmować świadome i przemyślane decyzje. Warto pamiętać, że upadłość nie zawsze jest jedynym możliwym krokiem – przedsiębiorcy mają także do dyspozycji takie opcje jak restrukturyzacja czy tzw. pre-pack, czyli sprzedaż firmy w ramach postępowania upadłościowego.
Procedura ogłoszenia upadłości
Aby ogłosić upadłość, należy złożyć wniosek do sądu za pośrednictwem systemu Krajowego Rejestru Sądowego. Obowiązuje przy tym termin 30 dni od chwili, gdy firma przestaje regulować swoje zobowiązania pieniężne – czyli od momentu powstania stanu niewypłacalności. To trudna decyzja, ale w wielu przypadkach może być początkiem wyjścia z trudnej sytuacji finansowej.
Po złożeniu wniosku sąd sprawdza jego poprawność formalną i materialną. Następnie podejmuje decyzję o wszczęciu postępowania.
Kto powinien złożyć wniosek i kiedy?
Prawo upadłościowe obejmuje przedsiębiorców według definicji zawartej w kodeksie cywilnym – a więc osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, spółki osobowe oraz kapitałowe. Obowiązek złożenia wniosku ciąży na reprezentantach firmy – właścicielach, wspólnikach lub członkach zarządu, w zależności od formy prawnej. Należy również pamiętać, że wniosek może złożyć wierzyciel, choć może to skutkować dodatkowymi negatywnymi konsekwencjami dla samego dłużnika.
Kiedy powstaje stan niewypłacalności?
Ustawodawca przewiduje dwie główne przesłanki niewypłacalności:
- Brak zdolności do regulowania wymagalnych zobowiązań – jeśli firma przez co najmniej trzy miesiące nie spłaca swoich długów, domniemywa się jej niewypłacalność.
- Nadmierne zadłużenie – dotyczy osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. Gdy wartość zobowiązań przekracza wartość majątku przez okres dłuższy niż 24 miesiące, przyjmuje się, że firma jest niewypłacalna.
Skontaktuj się z nami. Odpowiemy na wszystkie Twoje pytania
Inne przesłanki ogłoszenia upadłości
Oprócz stanu niewypłacalności, sąd bada również, czy:
- majątek dłużnika wystarcza na pokrycie kosztów postępowania;
- istnieje więcej niż jeden wierzyciel – postępowanie nie może być prowadzone w przypadku istnienia tylko jednego wierzyciela, nawet jeśli ma wiele roszczeń z różnych tytułów.
Skutki niezłożenia wniosku w terminie
Opóźnienie lub całkowity brak złożenia wniosku może prowadzić do poważnych konsekwencji:
- odpowiedzialność cywilna i karna,
- odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. całym majątkiem osobistym,
- odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe,
- zakaz prowadzenia działalności gospodarczej nawet na 10 lat.
Co się dzieje po ogłoszeniu upadłości?
Z chwilą ogłoszenia upadłości, cały majątek firmy wchodzi do tzw. masy upadłości, która ma służyć zaspokojeniu wierzycieli. Dłużnik ma obowiązek wydać syndykowi majątek oraz przekazać dokumenty dotyczące działalności i finansów firmy. W przypadku osób fizycznych majątek prywatny i firmowy traktowane są łącznie.
Upadłość a jednoosobowa działalność gospodarcza – zmiany od 2020 roku
Nowelizacja przepisów z 2020 r. wprowadziła istotne zmiany dla osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą. Głównym celem postępowania jest teraz oddłużenie upadłego. W praktyce może to oznaczać:
- umorzenie części zobowiązań,
- warunkowe oddłużenie,
- ustalenie planu spłaty wierzycieli.
Upadły może także ubiegać się o środki na wynajem mieszkania, jeśli utraci nieruchomość w wyniku postępowania.
Upadłość a jednoosobowa działalność gospodarcza - Które długi mogą zostać umorzone?
Po zakończeniu postępowania upadłościowego osoba fizyczna może liczyć na umorzenie większości zobowiązań powstałych przed jego ogłoszeniem – w tym wobec banków, ZUS-u, urzędu skarbowego czy kontrahentów. Wyjątkiem są zobowiązania o charakterze alimentacyjnym czy odszkodowawczym, które nie podlegają umorzeniu.
Restrukturyzacja – alternatywa dla upadłości
Restrukturyzacja może być atrakcyjnym rozwiązaniem dla firm, które chcą uniknąć bankructwa. Celem tego postępowania jest przywrócenie zdolności do regulowania zobowiązań. Co istotne, w przypadku złożenia zarówno wniosku o restrukturyzację, jak i upadłość, pierwszeństwo ma to pierwsze postępowanie. Restrukturyzacja daje szansę na utrzymanie działalności i poprawę sytuacji finansowej bez konieczności całkowitej likwidacji firmy.
